Quy định khoáng sản mới và lưu ý cho chủ đầu tư công trình

Quyết định số 84/2026/QĐ-UBND ngày 20/10/2026 của UBND TP.HCM ban hành quy định quản lý khoáng sản nhóm II, nhóm III và nhóm IV trên địa bàn thành phố. Quyết định có hiệu lực từ ngày 30/10/2026, tác động trực tiếp đến việc chuẩn bị và cung ứng vật liệu cho nhiều công trình, dự án.

Điểm mới cần được tính vào kế hoạch vật liệu

Hướng tiếp cận của quy định là giảm hồ sơ, thủ tục hành chính nhưng tăng trách nhiệm của tổ chức, cá nhân thông qua cơ chế hậu kiểm. Với chủ đầu tư xây dựng nhà xưởng, điều này có thể giúp việc tiếp cận nguồn vật liệu xây dựng thông thường thuận lợi hơn trong những trường hợp thuộc phạm vi áp dụng. Tuy nhiên, đơn giản thủ tục không đồng nghĩa với việc được bỏ qua yêu cầu về sử dụng tiết kiệm, an toàn và bảo vệ môi trường.

Đáng chú ý, việc cấp phép khai thác khoáng sản nhóm III làm vật liệu xây dựng thông thường để phục vụ công trình, dự án thuộc diện quy định không phải thực hiện một số thủ tục về chủ trương đầu tư. Một số thủ tục môi trường cũng được miễn theo phạm vi quy định. Đây là cơ sở để chủ đầu tư và nhà thầu chủ động rà soát nguồn cung, thay vì chỉ dựa vào một phương án vật liệu duy nhất khi lập tiến độ thi công.

Quy định cũng cho phép xử lý linh hoạt hơn khi khai thác khoáng sản nhóm IV phát hiện khoáng sản nhóm III. Việc khảo sát, đánh giá bổ sung có thể kế thừa tài liệu, số liệu hiện có mà không phải xin giấy phép thăm dò; kết quả xác nhận trữ lượng là căn cứ xem xét cấp phép khai thác. Trường hợp cần bổ sung khối lượng, hồ sơ điều chỉnh giấy phép có thể được lập. Cơ chế này có ý nghĩa với các dự án sử dụng nhiều vật liệu san lấp, nền móng hoặc bê tông.

Nguồn khoáng sản dôi dư cũng được mở rộng khả năng điều phối. Sau hai lần thông báo công khai, lần sau cách lần đầu tối thiểu 5 ngày, nếu sau 10 ngày kể từ lần đăng thứ hai không có chủ đầu tư hoặc nhà thầu đăng ký, sản phẩm có thể được cung cấp cho công trình, dự án khác. Doanh nghiệp đang chuẩn bị nhà thép tiền chế nên theo dõi thông tin này để đánh giá thêm phương án vật liệu phù hợp với tiến độ.

Không nên bỏ qua nghĩa vụ tài chính và môi trường

Việc gia hạn, điều chỉnh giấy phép được đơn giản hóa trong một số trường hợp, nhưng không áp dụng khi thay đổi ranh giới, diện tích, độ sâu hoặc phát sinh thêm trữ lượng so với hồ sơ đã cấp. Ngoài ra, đơn vị khai thác nhóm III và nhóm IV vẫn phải thực hiện nghĩa vụ tài chính về đất đai, bao gồm tiền thuê đất tính cả khu khai thác, khu chế biến, bãi chứa, văn phòng và công trình phụ trợ.

Với chủ đầu tư xây dựng kết cấu thép, bài học quan trọng là cần kiểm tra nguồn vật liệu, hồ sơ pháp lý và trách nhiệm môi trường của các bên ngay từ giai đoạn lập kế hoạch. Khu vực đóng cửa mỏ chỉ được dùng tiếp nhận vật liệu dư thừa khi bảo đảm yêu cầu về địa chất, thủy văn, nước dưới đất, an toàn vách mỏ và quan trắc định kỳ. Việc tuân thủ đầy đủ giúp hạn chế rủi ro gián đoạn cung ứng và phát sinh xử lý trong quá trình triển khai.

Thông tin và hình ảnh tham khảo từ Báo Xây dựng - Xây dựng: TP.HCM ban hành quy định mới về quản lý khai thác khoáng sản phục vụ các công trình, dự án