Chuyển đổi xanh nên bắt đầu từ các bài toán vận hành

Chuyển đổi xanh đang dần trở thành yêu cầu thực tế với cả doanh nghiệp vừa và nhỏ, không chỉ với các tập đoàn lớn. Điểm đáng chú ý từ các chia sẻ tại sự kiện ngày 12/8 là cách tiếp cận phù hợp: thay vì xem ESG chỉ là bộ tiêu chí để báo cáo, doanh nghiệp nên bắt đầu từ các vấn đề vận hành đang tác động trực tiếp tới chi phí, năng suất và rủi ro.

Với nhóm doanh nghiệp chuẩn bị đầu tư nhà xưởng, đây là một gợi ý quan trọng. Nếu định hướng ngay từ đầu theo mục tiêu dùng năng lượng hiệu quả, giảm thất thoát và thuận tiện cho tái sử dụng tài nguyên, chủ đầu tư sẽ dễ lựa chọn phương án mặt bằng, thiết bị và hệ thống kỹ thuật hợp lý hơn về lâu dài.

Bài học cho dự án nhà thép tiền chế từ tư duy vận hành

Tại chương trình, nhiều doanh nghiệp vật liệu xây dựng cho thấy chuyển đổi xanh có thể bắt đầu bằng các bước nhỏ nhưng thiết thực như nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, giảm chất thải và ứng dụng công cụ số. Cách làm này đặc biệt có ý nghĩa với công trình công nghiệp, nơi chi phí vận hành thường kéo dài nhiều năm sau khi hoàn thành đầu tư ban đầu.

Prime Group đặt mục tiêu đến năm 2030, so với năm cơ sở 2020, giảm 25-30% phát thải khí nhà kính, nâng tỷ lệ năng lượng tái tạo lên trên 30% tổng tiêu thụ năng lượng, xử lý 100% nước thải và đưa tỷ lệ chất thải công nghiệp được tái chế lên 8,9%; riêng mục tiêu năm 2026 là 5,2%. Để đạt được điều này, doanh nghiệp triển khai mô hình 5R, ứng dụng IoT, đầu tư lò khí hóa sinh khối, thu hồi nhiệt từ lò nung, từng bước dùng điện mặt trời và xe điện.

• Ý nghĩa đầu tiên là chủ đầu tư nên xem năng lượng là một tiêu chí thiết kế sớm, không đợi đến khi công trình đi vào hoạt động mới điều chỉnh.
• Ý nghĩa thứ hai là cần tính trước khả năng tích hợp công nghệ số để theo dõi vận hành, nhất là với mô hình nhà máy cần kiểm soát tiêu hao thường xuyên.
• Ý nghĩa thứ ba là bài toán tuần hoàn nước, khí và vật liệu nên được xem như một phần của giải pháp tổng thể, thay vì xử lý rời rạc sau này.

Thực tế cũng cho thấy rào cản không nhỏ là chi phí đầu tư công nghệ xanh cao, thiếu nhân lực ESG và sức ép cạnh tranh về giá. Trường hợp Sông Đà Cao Cường cho biết tỷ suất đầu tư cho nhà máy mới tăng 70%, thậm chí gần gấp đôi so với mô hình cũ. Tuy vậy, đổi lại là mức tự động hóa cao hơn, đưa điện áp mái, công nghệ số và xe điện vào ngay từ đầu; đồng thời nhu cầu nhân sự giảm từ gần 500 người xuống còn 50 người.

Với các dự án kết cấu thép công nghiệp, bài học rút ra là nên đánh giá tổng chi phí sở hữu thay vì chỉ nhìn chi phí xây dựng ban đầu. Một phương án đầu tư hợp lý cho nhà kho hay cơ sở sản xuất không nhất thiết phải thay đổi lớn ngay lập tức, nhưng nên chừa sẵn khả năng mở rộng các giải pháp tiết kiệm năng lượng, số hóa và vận hành tuần hoàn trong tương lai.

Thông tin và hình ảnh tham khảo từ Báo Xây dựng - Xây dựng: Doanh nghiệp vật liệu xây dựng: Chuyển đổi xanh và quản trị năng lượng hiệu quả